De digitale wereld: risico's en kansen voor gezondheid
Digitalisering heeft een grote impact op ons dagelijks leven, gezondheid en welzijn. Doordat de toegang tot de digitale wereld ongelijk verdeeld is, is de invloed van digitalisering niet voor iedere Utrechter hetzelfde. Op basis van literatuuronderzoek, Utrechtse cijfers en groepsgesprekken met professionals en inwoners, laten we in deze speciale uitgave van de Volksgezondheidsmonitor Utrecht zien hoe digitalisering invloed heeft op gezondheid, welzijn en gezondheidsverschillen in Utrecht. Ook geven we concrete handelingsperspectieven voor gemeente en partners in de stad om te zorgen voor een inclusieve digitale wereld.
De digitale wereld heeft positieve en negatieve effecten
Digitalisering heeft zowel positieve als negatieve effecten op gezondheid en welzijn. Digitale technologie kan bijdragen aan bijvoorbeeld identiteitsontwikkeling en een betere toegankelijkheid van zorg. Tegelijkertijd zijn er risico’s, zoals meer zitten en mentale overbelasting. Welke invloed digitalisering heeft, hangt sterk af van de manier waarop mensen digitale middelen gebruiken, hoeveel zij deze gebruiken en hun persoonlijke omstandigheden.
Toegang tot de digitale wereld is ongelijk verdeeld
Verschillen in digitale vaardigheden, toegang tot apparaten en internet, toegang tot digitale zorg en ondersteuning, sociale netwerken en vertrouwen in overheid en organisaties zorgen ervoor dat sommige groepen inwoners meer risico lopen om achterop te raken. Dit geldt vooral voor ouderen, mensen met een lager inkomen, mensen die moeite hebben met lezen en schrijven en inwoners met een beperkt sociaal netwerk.
Digitale inclusie is een maatschappelijke opgave
Digitale inclusie is dus niet alleen een technologisch vraagstuk, maar ook een maatschappelijke opgave. Om gezondheidsverschillen door digitalisering te verkleinen, is een brede aanpak nodig waarbij oorzaken in samenhang worden aangepakt. De gemeente, zorg- en welzijnsorganisaties, onderwijsinstellingen, bibliotheken, maatschappelijke organisaties en andere partners in de stad hebben samen een belangrijke rol in het creëren van een inclusieve digitale ruimte en het beperken van gezondheidsverschillen door digitalisering. In de speciale uitgave geven we concrete handelingsperspectieven waarmee gemeente en organisaties in de stad (verder) aan de slag kunnen.
Publicatiedatum: 05-11-2026